Asbest verwijderen in Genemuiden

Asbest in Genemuiden: rijtjeshuizen, koop en veel schuren

Het dorp ligt aan het Zwarte Water, in de Kop van Overijssel, en hoort bij de gemeente Zwartewaterland. Er staan ruim 3.800 woningen. Bijna acht op de tien daarvan is koop en bijna negen op de tien is een eengezinswoning. Tussenwoningen komen het vaakst voor, daarna hoekwoningen en twee-onder-een-kapwoningen. Voor asbest betekent dat meestal dat de eigenaar zelf beslist: er zijn weinig grote complexen waar een vereniging van eigenaren mee moet praten. Ongeveer een op de acht woningen zit in een gebouw met meer woningen.

Aan de buitenkant zie je zelden of er asbest in een dak, gevelplaat of vensterbank zit. Er liggen ruim zeventig asbestverdachte daken per duizend woningen, en dat is meer dan gemiddeld als je Genemuiden naast andere plaatsen legt. De rest van deze pagina gaat over waar die daken liggen en wat dat voor jou betekent.

Bouwperioden: van de Noord-Oost tot de Greente

Ruim zes op de tien woningen is gebouwd voordat asbest werd verboden, ruim tweeduizend vierhonderd in totaal. Ongeveer een op de acht is van voor de oorlog, een kwart komt uit de periode daarna tot en met begin jaren zeventig en ruim een kwart uit de jaren zestig en zeventig, de periode waarin asbest het meest werd toegepast. Asbest werd tot het verbod nog gebruikt, maar na het begin van de jaren tachtig minder dan daarvoor. Het ging vooral om asbestcement in golfplaten, gevelbeplating, dakbeschot, vensterbanken en rookkanalen, en tot ongeveer halverwege de jaren tachtig om harde vinyltegels.

De wijken laten die lagen goed zien. In Genemuiden-Noord-Oost is de grootste groep panden uit de jaren twintig tot en met veertig. Binnenlanden-West is gebouwd in de jaren vijftig en zestig, de Vogelbuurt in de jaren zeventig, de Kern in de jaren tachtig, en Achter 't Tag en de Greente in de jaren negentig. Wie een huis uit de jaren tachtig of negentig heeft, is dus niet automatisch klaar met de vraag. Asbestcement bleef tot het verbod in de handel en lijkt sterk op het vezelcement dat daarna kwam. Het laboratorium geeft pas na onderzoek van een monster uitsluitsel.

Binnenlanden-West: de meeste verdachte daken

Van alle buurten springt Binnenlanden-West eruit met honderdachtenvijftig verdachte daken bij ruim negenhonderd woningen. Meer dan acht op de tien woningen is er gebouwd voordat asbest werd verboden, en ruim de helft komt uit de jaren zestig en zeventig. Tussenwoningen zijn het meest voorkomende type, en bijna de helft van de woningen is huur. Dat laatste doet ertoe: de dakbedekking van een huurwoning of een berging die bij de woning hoort, is van de verhuurder. Zie je daar iets verdachts, meld het dan en blijf er zelf vanaf.

De Vogelbuurt komt uit dezelfde tijd. Alle woningen zijn er van voor het verbod, bijna negen op de tien komt uit de jaren zestig en zeventig, en bijna negen op de tien is koop. Er liggen vijftien verdachte daken. Wie daar een schuur of berging aan huis heeft, zit in de groep waar het over gaat. Je bent als eigenaar aan zet, en dat maakt de aanpak eenvoudiger dan in een gebouw met veel eigenaren.

Schuren, bergingen en garageboxen

Er staan ruim duizend bijgebouwen van voor het verbod die geen eigen adres hebben, en nog bijna honderdvijftig garageboxen en bergingen die dat wel hebben. Van de bijna driehonderd verdachte daken in de woonplaats zijn er ruim tweehonderd een schuur of garage bij een woning. Op het woonhuis zelf liggen maar eenentwintig verdachte daken. Het zit dus vooral in wat erbij staat. Samen gaat het om bijna vijftigduizend vierkante meter dak.

Zo'n dak is meestal klein. Een heel, geschroefd dak tot en met 35 m² mag je als eigenaar zelf verwijderen, als je het vooraf meldt. Dakleien, kapotte of verweerde platen en alles wat vastzit, haalt een gecertificeerd bedrijf weg. Ook als je niet zeker weet of het asbest is, laat je een monster nemen. Bij de eerste vraag helpt de pagina over asbest herkennen.

Het buitengebied rond het dorp

Meer dan driekwart van de woonplaats bestaat uit landbouwgrond. Dat zie je in de cijfers van de verspreide bebouwing. In het Landelijk gebied Genemuiden liggen achttien verdachte daken bij vijfentwintig woningen, in de Zuiderzeepolder zeventien bij zevenentwintig, in de Pieperpolder dertien bij veertien. Kamperzeedijk-Oost heeft er zeventien en Cellemuiden zes.

Staat er een schuur of stal die bij een agrarisch bedrijf hoort, dan geldt de regeling voor particulieren niet. Ook niet als het dak klein is. Het werk gaat dan naar een gecertificeerd bedrijf, na een inventarisatie. Laat het hele erf in één keer bekijken, zodat de saneerder alle gebouwen mee kan nemen en je niet meerdere keren een sloopmelding en wachttijd nodig hebt.

Mattenmakers, hallen en bedrijfspanden

De mattenindustrie begon met rietteelt, daarna kwamen stoelmatten, kokosmatten en later tapijt. Ongeveer zes op de tien van de Nederlandse productie van kamerbreed tapijt komt uit het dorp. De bedrijventerreinen liggen vooral in het oosten van het dorp, de woningbouw in het westen. Op het industrieterrein liggen negen verdachte daken. Er staan bijna tweehonderd utiliteitspanden van voor het verbod: ruim honderd bedrijfshallen en werkplaatsen, zevenentwintig kantoren, tien scholen, zes zorggebouwen en drie sportgebouwen.

Een bedrijfspand valt buiten de regeling waarmee particulieren zelf mogen saneren. Vóór sloop of verbouwing hoort een inventarisatie, en de sanering zelf is werk voor een gecertificeerd bedrijf. Ook voor onderhoud geldt dat: wie in een bedrijfspand wil boren of zagen, moet eerst weten of er asbest zit.

Huur, corporatie en monumenten

Ruim een op de vijf woningen is huur, en ongeveer een op de zeven hoort bij een corporatie. In de Kern is bijna een derde van de woningen huur. Over onderzoek en verwijdering gaat de verhuurder. Als huurder meld je een vermoeden schriftelijk en blijf je van het materiaal af.

De oude kern lag ingeklemd tussen waterlopen en is nooit ommuurd geweest. De stad kende grote branden, en na een eerdere brand besloot het stadsbestuur dat nieuwe huizen met pannen gedekt moesten worden. De grootste ramp uit de geschiedenis van het dorp was een stadsbrand in de negentiende eeuw, waarbij 140 gebouwen verloren gingen. Er zijn enkele rijksmonumenten, onder meer de Nicolaaskerk en de keersluis De Sas in de haven. In een monument kies je een zo beperkt mogelijke ingreep, en stem je een sanering vooraf af met de gemeente als gevel of dak verandert.

Storm, isoleren en zonnepanelen

Vijfentwintig keer in vijf jaar tijd kreeg Overijssel code oranje of rood. Binnen veertien kilometer van het dorp is ooit een windstoot van 126 kilometer per uur gemeten. Bij zulk weer kunnen golfplaten losraken of breken, vooral op een vrijstaande schuur. Gebroken stukken veeg of stofzuig je niet op, want dat brengt vezels in de lucht. Laat mensen en dieren op afstand, bevochtig de stukken met zorg en meld de schade bij je verzekeraar. Een gecertificeerd bedrijf ruimt het op.

Zonnepanelen liggen op bijna de helft van de woningen in het dorp. Op asbestplaten kunnen ze niet worden bevestigd, omdat er gaten voor nodig zijn. Eerst saneren dus, pas daarna kunnen de panelen erop. De gemeente heeft een subsidieregeling voor woningisolatie. Die regeling is voor energie en niet voor asbest, want een landelijke subsidie voor sanering is er niet meer. Ga je een zolder isoleren, controleer dan eerst of het dakbeschot asbest bevat.

Toezicht, milieustraat en container op straat

Het toezicht op asbestverwijdering ligt bij de Omgevingsdienst IJsselland. Zie je gebroken platen of asbest in de restafvalbak, dan geef je dat door aan de gemeente of de omgevingsdienst.

Voor een bouwcontainer, steiger of hoogwerker op openbare grond is meestal een ontheffing nodig, minstens een maand vooraf aan te vragen en voor hooguit een jaar. Daar zijn leges per aanvraag voor, en ook precariobelasting naar oppervlak en duur. Voor het wegbrengen van het asbest zorgt het saneringsbedrijf, en dat zit in de offerte, zie asbest afvoeren.

Rekenvoorbeeld: een schuur van drie bij zes meter

Een schuur van drie bij zes meter geeft 18 m² dak. Onderzoek en verwijdering samen kosten zonder rapport volgens de richtprijzen vanaf € 2.200, met een bovengrens van € 2.800. Met 18 m² blijf je ruim onder de 35 m² waarboven een particulier het niet meer zelf mag doen, maar dat geldt alleen voor heel, geschroefd materiaal op je eigen erf. Vul je eigen maten in bij de rekentool voor een eerste inschatting.