Asbest verwijderen in Zierikzee

Ruim driehonderdtachtig verdachte daken

In de woonplaats liggen 386 daken waarop asbest kan zitten, en 315 daarvan zijn een schuur of garage bij een woning. Per duizend woningen is dat ongeveer 65. Vergeleken met 333 andere plaatsen is Zierikzee daarmee gemiddeld. Het verdachte dakoppervlak is samen ruim 35.000 m².

Van de ruim 5.700 woningen zijn er bijna 4.000 gebouwd voordat asbest werd verboden, ruim twee derde. Een bijgebouw dat bij zo'n huis hoort, of dat later is bijgebouwd, is een logische plek om te kijken. Zien kun je het niet: alleen een monster uit een laboratorium geeft zekerheid.

Van middeleeuwse stad tot naoorlogse wijken

Zierikzee is geen stad die in één periode is gebouwd. Bijna een kwart van de woningen komt van vóór de oorlog, ruim een op de vijf uit de periode tot halverwege de jaren zeventig, ongeveer drie op de tien uit de jaren daarna tot het einde van de eeuw, en een kwart is later gebouwd. De woningen uit de jaren zestig en zeventig vormen ruim een kwart van de voorraad, en dat zijn de jaren waarin asbest het vaakst werd toegepast. Na de watersnoodramp kreeg de stad snel nieuwe huisvesting met het Bouwplan Buyse: 139 eengezinswoningen in de noordwesthoek. Ben je eigenaar van zo'n woning en ga je verbouwen, laat dan eerst inventariseren.

Voor huizen uit de jaren daarna geldt dat asbest minder werd gebruikt, maar nog niet verboden was. Asbestcement in golfplaten, gevelbeplating, dakbeschot, vensterbanken en rookkanalen bleef mogelijk, en harde vinyltegels met asbest kwamen tot ongeveer halverwege de jaren tachtig voor. Ook een woning uit het begin van de jaren tachtig kun je dus niet zonder meer asbestvrij noemen.

Poortambacht, Malta en de binnenstad

De meeste verdachte daken liggen in Poortambacht: 142 bij ruim tweeduizend woningen. Dat is de naoorlogse uitbreiding aan de westkant, Plan West, met de meeste panden uit de jaren zeventig en tussenwoningen als meest voorkomend type. Ruim de helft is koop. Een eigenaar kan zelf besluiten het dak te laten onderzoeken, een huurder meldt het bij de verhuurder.

Aan de oostkant ligt Malta, de uitbreiding uit de jaren vijftig en zestig. Er liggen 81 verdachte daken bij ruim achthonderd woningen, en meer dan de helft van de woningen komt uit de jaren zestig en zeventig. Ruim zes op de tien woningen is huur. Binnen de vesten staan 100 verdachte daken bij ruim tweeduizend woningen, terwijl daar maar een klein deel uit die piekjaren komt. Het grootste deel van de panden is wel gebouwd voordat asbest werd verboden.

In de kleinere buurten gaat het om kleinere aantallen: Zuidhoek heeft er twaalf bij ruim tachtig woningen en Kaaskenswater acht bij ruim driehonderd. In de verspreide huizen in het noorden en westen liggen er 29 bij ruim vierhonderd woningen, waarvan minder dan een tiende van vóór het verbod is. Het oosten telt er acht en het zuiden zes.

Schuren, bergingen en garageboxen

Naast de schuren zonder eigen adres, ruim 2.000 van vóór het verbod, zijn er bijna 300 garageboxen en bergingen met een eigen adres. Liggen boxen in een rij onder één dak, dan overlappen de platen elkaar, en de eigenaren hoeven niet dezelfde te zijn.

Het zelf weghalen van asbest is voorbehouden aan eigenaren van een woning met bijgebouw en beperkt tot hooguit 35 m² hele, geschroefde platen. De sloopmelding doe je uiterlijk een week van tevoren, de startmelding twee dagen voor het begin. Een dak dat over meer boxen doorloopt, vraagt om overleg: achterhaal wie het bezit en of een beheerder of vereniging het geheel kan laten saneren. Gebroken of verweerde platen laat je altijd door een gecertificeerd bedrijf wegnemen.

Monumentenstad met beschermd stadsgezicht

Het oude centrum is rijksbeschermd stadsgezicht, een gebied van ruim 80 hectare, en de stad telt meer dan vijfhonderd rijksmonumenten, naast gemeentelijke monumenten. Het stratenpatroon is sinds de zeventiende eeuw vrijwel ongewijzigd. De eenvoudige woningen in de binnenstad zijn in de kern één basistype dat in variaties eeuwenlang is gebouwd: een kleine kopgevelwoning zonder verdieping, in metselwerk, geschilderd of gepleisterd. Ruim een derde van de woningen zit in een pand van een of twee bouwlagen.

Asbest zit in zulke huizen zelden in de oorspronkelijke bouw. Het komt voor in wat er later is bijgekomen: een achterbouw, een kachelplaat, een stuk dakbeschot bij een dakkapel, een schuur. Wie asbest uit een pand in het beschermde gebied wil halen, stemt vooraf met de gemeente af wat er daarna op dak of gevel terugkomt. Dan stopt de sanering niet halverwege op een ontbrekende vergunning.

Huur, corporatie en appartementen

Ongeveer vier op de tien woningen is huur, en ruim een derde is van een woningcorporatie. Onderzoek en verwijdering liggen bij een huurwoning bij de verhuurder; een huurder meldt wat hij ziet en blijft van het materiaal af.

Er zijn 1.248 adressen met het woningtype appartement, ongeveer een op de vijf woningen. Voor flats uit de jaren vijftig tot en met tachtig gaat het om nog geen honderdtwintig woningen. Zit er asbest in een gemeenschappelijk deel, zoals een bergingsgang, dan beslist de vereniging van eigenaren of de verhuurder. Ga na of het hele gebouw al is geïnventariseerd, voor je zelf een bureau inschakelt.

Buitengebied en bedrijfspanden

Landbouwgrond beslaat bijna twee derde van het oppervlak van de woonplaats. Voor een agrarisch bedrijfsgebouw is de particuliere uitzondering niet bedoeld. Zelfs een klein asbestdak gaat daar na een inventarisatie naar een gecertificeerd bedrijf.

In de woonplaats staan bijna driehonderd utiliteitspanden van vóór het verbod: 97 bedrijfshallen en werkplaatsen, 35 kantoren, negen scholen, acht zorggebouwen en vijf sportgebouwen. Ook daar voert een gecertificeerd bedrijf de sanering uit. Voor een pandeigenaar levert een overzicht van wat waar zit vooral rust op als het gebouw wordt verkocht of verhuurd.

Storm, isolatie en zonnepanelen

De stad ligt iets meer dan een kilometer van de kust. In Zeeland gold de afgelopen vijf jaar vijftien keer code oranje of rood, en bij het weerstation in Stavenisse, op ongeveer negen kilometer, is ooit een windstoot van bijna 130 kilometer per uur gemeten. Ligt er na een storm een gebroken plaat op je erf, dan blijft die liggen. Je veegt of stofzuigt niets op, houdt kinderen en huisdieren weg, maakt het materiaal nat en belt je verzekeraar.

Ruim de helft van de grondgebonden woningen is gebouwd vóór het begin van de jaren tachtig. Wie een zolder van binnen wil isoleren, kan achter de afwerking vlakke platen vinden. Laat die vooraf testen en saneer eerst. De gemeente heeft een isolatiesubsidie voor particuliere woningen en een lening voor duurzaam en langer thuis wonen, allebei voor energiemaatregelen en niet voor asbest. Bij bijna de helft van de woningen liggen al panelen op het dak. Op asbestplaten wordt niets vastgeschroefd, dus een schuur of garage krijgt eerst een nieuw dak.

Toezicht, milieustraat en container

Voor de naleving van de asbestregels kijkt de RUD Zeeland mee. Worden er platen gebroken of verdwijnt asbest in de gewone afvalcontainer, meld het dan bij de gemeente of de omgevingsdienst. Staat een afgesloten container of staan big bags op de openbare weg, vraag dan bij de gemeente of een melding of vergunning nodig is; het saneringsbedrijf regelt dat meestal, maar het gaat om jouw adres.

Wat de milieustraat vraagt van wie asbest inlevert, is niet vastgelegd, terwijl schone grond, zand en puin er gratis worden aangenomen. Voor asbest vraag je het vooraf na en laat je de afvoer bij voorkeur in de offerte opnemen.

Rekenvoorbeeld: een schuur van vijf bij elf meter

Een schuur of loods van 5 bij 11 meter komt uit op een dak van 55 m². Voor onderzoek en verwijdering samen reken je zonder rapport op een richtprijs vanaf € 2.500 en een bovengrens van € 3.450. Dat ligt boven de 35 m² waarbinnen een particulier zelf aan de slag mag, dus een gecertificeerd bedrijf doet het. Vul de maten van jouw schuur of loods in de rekentool in.