Asbest verwijderen in Waalwijk

Zanddonk: het zwaartepunt

In de woonplaats liggen bijna 2.750 daken waarop asbest kan zitten, ruim 165 per duizend woningen. In de vergelijking met 333 plaatsen valt Waalwijk daarmee in de categorie veel. Meer dan negen op de tien van die daken zitten op een schuur of garage bij een woning. Samen beslaan ze ruim 68.000 m².

Het zwaartepunt is Zanddonk, met 1.007 verdachte daken bij ruim 2.050 woningen. Ruim acht op de tien woningen daar is van voor het verbod, en bijna acht op de tien komt uit de jaren zestig en zeventig, de jaren waarin asbest het vaakst werd toegepast. Tussenwoningen komen er verreweg het meest voor, ruim 1.200 van de ruim 2.050, en ruim de helft is koop. De buurt is vooral uit de jaren zeventig. Wie hier een berging heeft, kan de buren vragen of zij ook plannen hebben, want een gezamenlijke aanvraag verdeelt de vaste kosten.

Laageinde, Bloemenoord en De Hoef

Laageinde heeft 444 verdachte daken bij ruim 1.650 woningen. Bijna negen op de tien woningen is van voor het verbod en twee derde komt uit de jaren zestig en zeventig. Meer dan de helft is huur. Zuidelijk van Laageinde is een wijk gebouwd met een mengeling van meergezinswoningen tot tien etages en eengezinswoningen. Bloemenoord volgt met 314 daken bij ruim 1.350 woningen, waar zeven op de tien woningen uit de jaren zestig en zeventig komt en ruim twee derde koop is.

De Hoef is anders. Alle woningen zijn er van voor het verbod, maar geen enkele uit de piekperiode: de buurt is gebouwd in de jaren tachtig. Toch zijn er 323 verdachte daken, bij ongeveer 930 woningen. Het gebruik van asbest liep na het begin van de jaren tachtig terug, maar eindigde pas met het verbod. Vinyltegels met asbest op de vloer zijn tot het midden van dat decennium gelegd. Een jonge wijk is dus niet automatisch veilig.

Centrum, Besoyen en Baardwijk

Het Centrum heeft 229 verdachte daken bij bijna 2.800 woningen, en bijna twee derde van de woningen is van voor het verbod. Appartementen komen er het meest voor, ruim 1.750 adressen, en meer dan de helft van de woningen is huur. In Besoyen zijn er 152 verdachte daken, in Baardwijk 68, en in de Antoniusparochie 167. Besoyen en Baardwijk waren ooit eigen dorpen en zijn wijken van de stad geworden.

Meerdijk heeft maar 19 verdachte daken bij bijna 1.400 woningen, terwijl ruim drie kwart van de woningen van voor het verbod is. Het is de enige woonbuurt waar vrijstaande woningen het meest voorkomen, en ruim acht op de tien is koop. In het buitengebied van Waalwijk Noord liggen 15 verdachte daken bij 18 woningen, op het industrieterrein van Zanddonk drie bij 41. Sprang heeft er drie, bij bijna vijftig woningen die vrijwel allemaal van na het verbod zijn. De cijfers verschillen dus sterk, en het loont om niet alleen naar de plaats als geheel te kijken, maar naar je eigen buurt.

Schuren, bergingen en garageboxen

Bij de woningen staan ruim 5.700 bijgebouwen van voor het verbod zonder eigen adres en ruim 600 garageboxen en bergingen met een eigen adres. Gemiddeld is dat één bijgebouw voor elke drie woningen.

Voor een berging van enkele meters geldt de ruimte voor particulieren: hooguit 35 m² hechtgebonden asbest, uit de eigen woning of een bijgebouw op eigen erf. De platen moeten geschroefd zijn en intact, en de melding doe je bij het Omgevingsloket. Gebroken of verweerde platen, vastgelijmd materiaal, vloerzeil met een asbesthoudende onderlaag en bedrijfsgebouwen horen daar niet bij. Meer over de regels staat bij zelf asbest verwijderen.

Een rij garageboxen heeft vaak één doorlopend dak, met een belegger, een corporatie of een groep eigenaren erachter. Zoek eerst uit wie het beheert en of iedereen meedoet.

Huur, corporatie en appartementen

In deze plaats wordt ruim vier op de tien woningen gehuurd, en een corporatie bezit er ongeveer drie op de tien. In totaal zijn er ruim 5.600 adressen met een appartement. Aan het Hertog Janplein verrezen op de fundamenten van de oude tentoonstellingshallen vierlaags flatgebouwen. Eikendonk is een kleine buurt van nog geen 115 woningen, waar appartementen het meest voorkomen en bijna acht op de tien huur is.

Zit er asbest in een huurwoning, dan zijn onderzoek en verwijdering de zorg van de verhuurder. Geef beschadigd plaatwerk door en blijf er zelf van af. In een gebouw met een VvE beslist de vereniging over gemeenschappelijke delen. Vraag voor een verbouwing eerst of er al een inventarisatie ligt, want met zo'n rapport hoef je zelf misschien geen onderzoek te laten doen.

Fabrikantenhuizen, damhuizen en monumenten

Langs de Grotestraat staan tweelaags fabrikantenwoonhuizen met rijk versierde stucgevels, gebouwd in de tweede helft van de negentiende eeuw. De Hooisteeg bestaat uit damhuizen: twee rijen zeer kleine woonhuizen aan weerszijden van een smalle steeg. De neo-Byzantijnse Sint Jan heeft negentien koperen koepels. De plaats telt ruim veertig rijksmonumenten.

Bij panden met een geschiedenis zegt het bouwjaar weinig over wat er is aangebracht bij latere verbouwingen. Asbest kan zitten in een aanbouw, een vensterbank, een rookkanaal of een dak. Wordt na een sanering het dak of de gevel vervangen, dan kan een vergunning nodig zijn. Overleg vooraf met de gemeente, zodat het werk niet halverwege blijft liggen.

Na de oorlog is veel gebouwd. Het Vredesplein werd aangelegd met woningbouw in onder meer de Engelse-, Poolse-, Canadese- en Schotsestraat, en vanaf het begin van de jaren zestig kwamen ten oosten van de Putstraat ruime nieuwe woonwijken.

Industrie en bedrijfspanden

Waalwijk groeide met de leder- en schoenindustrie. Tussen Zanddonk en het spoor ligt een uitgestrekt industrieterrein, en in het zuidelijke deel van de Stationsstraat staan fabriekshallen. Voor verbouw of sloop van zulke gebouwen is een inventarisatie in de regel verplicht, en de sanering doet een gecertificeerd bedrijf.

Er staan ruim 630 utiliteitspanden van voor het verbod: 271 bedrijfshallen en werkplaatsen, 110 kantoren, 24 zorggebouwen, elf sportgebouwen en zes scholen. Voor eigenaren en huurders is een overzicht van wat waar zit ook praktisch bij onderhoud. Een monteur die in een plafond of leiding wil werken, mag niet zonder meer boren of zagen. Lees wat een asbestinventarisatie inhoudt.

Storm, zonnepanelen en isolatie

De provincie kreeg de afgelopen vijf jaar twee en twintig keer een code oranje of rood te verwerken. Bij Gilze-Rijen Airport, zo'n zeventien kilometer verderop, is ooit een windstoot van bijna 130 kilometer per uur gemeten. Een golfplaat die van een schuur waait, kan in stukken breken. Raak de scherven niet aan, houd kinderen en dieren weg, maak ze vochtig en geef de schade door aan je verzekeraar.

Bijna een derde van de woningen heeft zonnepanelen op het dak. Een dak met asbestplaten is daarvoor ongeschikt, want de bevestiging maakt gaten in de platen. Laat daarom eerst het dak vervangen. Bij vier op de tien woningen, uit de periode tussen de jaren twintig en halverwege de jaren zeventig, is de spouwmuur zonder isolatie. De gemeente heeft een subsidieregeling voor isolatie van woningen en appartementen. Die gaat over energiebesparing en niet over asbest.

Toezicht, milieustraat en container

Toezicht en handhaving liggen bij de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant. Merk je dat platen worden stukgeslagen of in de huisvuilcontainer verdwijnen, dan is dat iets voor de gemeente of de omgevingsdienst.

Bij de milieustraat mag je per jaar maximaal 35 m² asbest inleveren, na vooraf toestemming te hebben gevraagd. Het moet verpakt zijn in speciale doorzichtige plastic zakken en je meldt je bij aankomst. De afvoer van een complete sanering hoort bij de offerte van het saneringsbedrijf.

Voor een bouwcontainer of bouwmaterialen op gemeentegrond doe je een online melding. Wie aan de voorwaarden voldoet, krijgt automatisch toestemming. Het innemen van gemeentegrond kost precariobelasting.

Rekenvoorbeeld: een berging van drie bij vier meter

Drie bij vier meter geeft een bergingsdak van 12 m². Ligt er nog geen rapport, dan wordt eerst een inventarisatie gedaan. Onderzoek en verwijdering kosten samen volgens de richtprijzen vanaf € 2.200, en maximaal € 2.800. Je eigen maten zet je in de rekentool.