Asbest verwijderen in Lisse

Bijna tweeduizend verdachte daken

Lisse ligt in de Duin- en Bollenstreek, en de zandige bodem bleek geschikt voor bollenteelt. De woonplaats telt ruim tienduizend woningen, ruim twee derde grondgebonden, en ruim de helft van de grond is landbouwgrond.

Er liggen bijna tweeduizend daken waarop asbest kan zitten, samen bijna negentigduizend vierkante meter. Ruim achttienhonderd daarvan zitten op een schuur of garage bij een woning. Per duizend woningen zijn het er ruim honderdtachtig, en vergeleken met 333 andere plaatsen valt Lisse daarmee in de categorie veel. Een verdacht dak hoeft geen asbestdak te zijn. Pas een laboratoriumuitslag geeft uitsluitsel.

De buurten met de meeste daken

De Blinkerd heeft er 283, bij ruim zevenhonderd woningen. In Vrouwenpolder zijn het er 215, bij ruim vijfhonderd woningen. Daarna volgen de Oranjebuurt en de Zeeheldenbuurt met elk 175, de Componistenbuurt met 169, de Vogelbuurt met 167, De Engel met 162, de Bloemenbuurt met 161 en Meerenburgh met 126. Het buitengebied telt er 88.

Dat zijn buurten van verschillende leeftijd. In De Blinkerd en Vrouwenpolder komt de grootste groep woningen uit de jaren tachtig. In de Componistenbuurt komt vrijwel alles uit de jaren zestig en zeventig. De Engel is een woningbouwcomplex van het begin van de jaren veertig en telt 162 verdachte daken bij iets meer dan driehonderd woningen. Ter Beek is met tachtig woningen een kleine buurt waar toch 63 daken verdacht zijn. In elk van de twaalf buurten met de meeste verdachte daken liggen er meer dan vijftig.

Schuren en bergingen achter de woning

Bij de woningen staan ruim vierduizend zevenhonderd bijgebouwen zonder eigen adres die zijn gebouwd voordat asbest werd verboden. Per duizend woningen zijn dat er ruim vierhonderd. Daarnaast zijn er ruim vijfhonderd garageboxen en bergingen met een eigen adres uit die tijd.

Veel van die bijgebouwen hebben golfplaten die van asbestcement kunnen zijn. Zijn ze geschroefd en nog heel, dan mag een eigenaar op eigen erf hooguit 35 m² zelf weghalen, na een melding vooraf via het Omgevingsloket. Betaalde hulp is verboden, en breken, zagen of boren ook. Voor verweerde of gebroken platen en voor alles boven de grens is een gecertificeerd bedrijf nodig. Wie twijfelt of het asbest is, kan een monster laten onderzoeken.

Staan er in je straat meer bergingen van hetzelfde type, dan kan dat een voordeel zijn, want een saneerder die meerdere daken in één straat doet, kan de opzet van de werkplek en de afvoer delen. Het vraagt wel dat iedereen bereid is mee te doen en dat de eigenaren afspreken wie het aanspreekpunt wordt.

Gaat een bedrijf het werk doen, dan loopt het in de regel zo: eerst een inventarisatie met monsters, daarna de sloopmelding door het saneringsbedrijf, en dan een wachttijd van vier weken voordat het werk mag beginnen. Plan een sanering daarom ruim voordat je een nieuw dak, zonnepanelen of een andere bestemming voor de schuur wilt. Bij golfplaten buiten volstaat na afloop meestal een controle met het oog; bij werk binnen volgt een eindbeoordeling door een laboratorium.

Woningen van de jaren twintig tot de jaren tachtig

Ruim een op de acht woningen is van voor de Tweede Wereldoorlog. Ruim drie op de tien komt uit de jaren tussen de oorlog en het midden van de jaren zeventig, en ruim een derde uit de periode daarna tot het eind van de vorige eeuw. Bijna driekwart van de woningen is gebouwd voordat asbest werd verboden. Een derde komt uit de jaren zestig en zeventig.

In de jaren vijftig en zestig groeide Lisse aan de oostkant, en sinds de jaren zeventig volgde het industrieterrein Poelpolder. De Bloemenbuurt, de Zeeheldenbuurt en de Vogelbuurt hebben als grootste groep woningen uit die tijd, vooral tussenwoningen. In de Oranjebuurt en Het Vierkant komen de meeste woningen uit de jaren twintig tot veertig, met appartementen als meest voorkomend type. Rond de Prins Hendrikstraat, de Julianastraat en de Wilhelminastraat staan uitbreidingen van de jaren twintig en dertig, grotendeels verbouwd. Een huis dat is verbouwd, kan onderdelen uit verschillende tijden hebben, en dat maakt een inventarisatie belangrijker dan het bouwjaar op de gevelsteen.

Ook bij de aankoop van een woning loont een blik op het erf. Bij een huis uit de jaren zestig tot tachtig hoort vaak een berging, een garage of een kapschuur uit dezelfde bouwperiode. Vraag de verkoper of er een inventarisatierapport is, en kijk of de platen op het dak er heel en vastgeschroefd uitzien. Verweerde of gebroken golfplaten vragen om een gecertificeerd bedrijf, en dat kan extra kosten betekenen.

Boerderijen, bollenschuren en monumenten

Aan de Heereweg en de Laan van Rijckevorsel staan boerderijen van het eind van de negentiende eeuw. Aan de Heereweg en de Loosterweg staan bollenschuren, meerlaagse gebouwen met platte daken en openslaande deuren op alle verdiepingen, uit het eerste kwart van de vorige eeuw. De gemeente telt ruim dertig rijksmonumenten en tweeënnegentig gemeentelijke monumenten. Keukenhof is het landgoed dat bleef toen veel andere landgoederen verdwenen voor de bloembollenteelt.

Asbest verwijderen uit een monument mag gewoon, maar een nieuwe dakbedekking of gevelafwerking kan vergunningplichtig zijn. Ook een erf met meerdere gebouwen vraagt een andere aanpak: een inventarisatie loopt het hele terrein langs, zodat alles in één rapport staat. Voor een agrarisch bedrijfsgebouw mag een particulier niets zelf weghalen.

Huur en corporatie

Ruim een op de drie woningen wordt gehuurd en ruim een kwart is van een corporatie. De Engel heeft bijna twee derde huur. In de Schildersbuurt en de Vogelbuurt is meer dan de helft huur. Huurders die asbest vermoeden, melden dat bij de verhuurder, die bij onderhoud en renovatie moet weten wat er zit.

Appartementengebouwen met een VvE hebben gemeenschappelijke delen. In Berkhout en Het Vierkant zijn appartementen het meest voorkomende woningtype. Wie zijn eigen appartement wil verbouwen, vraagt eerst of er een inventarisatie van het gebouw is.

Bedrijfspanden en scholen

Naast woningen staan er ruim driehonderd utiliteitspanden van voor het verbod: ruim honderd bedrijfshallen en werkplaatsen, ruim honderd kantoorpanden, vijftien zorggebouwen, twaalf sportgebouwen en zes schoolgebouwen. Daarvoor geldt de regeling voor particulieren niet. Asbest wordt daar door een gecertificeerd bedrijf verwijderd na een inventarisatie, ook bij een paar platen.

Storm, isolatie en zonnepanelen

Twintig weerwaarschuwingen code oranje of rood telde de provincie in de afgelopen vijf jaar. Bij Valkenburg, ruim twaalf kilometer van het dorp, is een windstoot van ruim 137 kilometer per uur gemeten. Gebroken platen op het erf raak je niet aan met bezem of stofzuiger. Spuit ze nat, houd kinderen en dieren op afstand en bel de verzekeraar. Het ruimen van gebroken asbest laat je over aan een gecertificeerd bedrijf.

Bijna de helft van de woningen heeft zonnestroom, en dat richt de blik op het dak. Een dak van asbestcement draagt geen panelen, want de bevestiging vraagt gaten in de platen; wie op een schuur of garage panelen wil, vervangt het dak dus eerst. Bij het isoleren van zolder of dak kan asbesthoudend dakbeschot opduiken. De gemeente kent een regeling voor het isoleren van woningen en een duurzaamheidslening. Lees verder bij asbest eraf, zonnepanelen erop.

Toezicht, afvoer en container

De Omgevingsdienst West-Holland ziet toe op asbestwerk. Merk je dat iemand golfplaten breekt of asbest bij het gewone afval gooit, meld dat dan bij de gemeente of de omgevingsdienst.

Kleine hoeveelheden asbest mag je naar de milieustraat brengen, mits de sloopmelding is gedaan. Puin en bouwafval kunnen daar ook heen, tot een kubieke meter per jaar gratis. Een container of steiger op de weg vraagt een vergunning voor het gebruik van openbare grond, twee weken vooraf aan te vragen. De leges zijn ruim honderdtwintig euro per vergunning, en daarnaast geldt een gebruiksvergoeding per dag, week of maand. Veel saneringsbedrijven nemen dit uit handen, maar vraag erom.

Rekenvoorbeeld: een schuur van vijf bij acht meter

Neem een schuur van vijf bij acht meter, met een dak van 40 m². Zo'n oppervlak is voor een particulier te groot om zelf te verwijderen, dus het gaat naar een gecertificeerd bedrijf. Ontbreekt een rapport, dan komt de inventarisatie erbij, en volgens de richtprijzen kost het geheel dan tussen € 2.500 en € 3.300. Wie met andere afmetingen wil rekenen, doet dat in de rekentool.