Asbest verwijderen in Heerenveen

Waar in Heerenveen de verdachte daken liggen

In de woonplaats liggen ruim 420 daken waarop asbest kan zitten, samen ruim 40.000 m² dakoppervlak. Vergeleken met ruim driehonderd andere plaatsen valt het aantal per duizend woningen onder het gemiddelde. Dat zegt niets over jouw dak: één schuur met golfplaten is genoeg om een klus te hebben. Het zegt wel iets over de aard van het probleem. Ruim 260 van die daken liggen op een schuur of garage bij een woning. Het zijn dus vooral bijgebouwen, het soort dak dat bij een verbouwing of verkoop gemakkelijk over het hoofd wordt gezien.

Bijna twee derde van de woningen is gebouwd voordat asbest werd verboden, dat zijn er ruim tienduizend. Meestal gaat het om een combinatie van onderdelen: een dak, een vensterbank, een stuk gevelbeplating, een rookkanaal. Welk onderdeel bij jouw huis hoort, hangt af van het bouwjaar en van wat er later aan is veranderd.

Verdacht betekent dat de kenmerken van het pand erop wijzen, niet dat er bewezen asbest zit. Zekerheid krijg je pas als een monster in een laboratorium is onderzocht. Bij een asbesttest hoeft er geen heel dak weg: een klein stukje materiaal volstaat.

Noord, Midden en Centrum

Noord heeft met 140 verdachte daken de meeste van alle buurten. Midden volgt met 85 en het Centrum met 72. Opvallend is Noord: bij ruim 1.800 woningen is hooguit een klein deel uit de jaren zestig en zeventig, de periode waarin asbest het vaakst werd verwerkt. Het bouwjaar van je huis is daar dus een slechte graadmeter. Kijk ook naar de schuur, de berging en de aanbouw, want die kunnen uit een andere periode komen dan het huis zelf.

In Midden ligt het anders. Daar is ruim vier op de tien woningen uit de jaren zestig en zeventig en is de grootste groep panden gebouwd in de jaren vijftig en zestig. Wie hier een woning koopt of verbouwt, doet er goed aan niet alleen het dak maar ook vensterbanken, rookkanalen en de platen onder de dakrand te laten beoordelen.

Flats en huur in de naoorlogse buurten

Het Centrum, Midden, De Akkers en Noord hebben gemeen dat de grootste groep panden uit de jaren vijftig en zestig komt en dat appartementen er het meest voorkomen. In het Centrum is bijna acht op de tien woningen huur, in Midden en De Akkers ongeveer twee derde. Op woonplaatsniveau staan ruim 1.700 woningen in flats uit de jaren vijftig tot en met tachtig, ongeveer een op de negen.

Dat verandert wie er aan het stuur zit. Bij een huurflat beslist de verhuurder of de corporatie, bij een koopflat de vereniging van eigenaren. Een bewoner die iets verdachts ziet, meldt het en werkt er zelf niet aan. Gaat het om gemeenschappelijke delen zoals bergingen, galerijen of schachten, dan hoort daar een gezamenlijk besluit bij. Een asbestinventarisatie voor het hele gebouw is dan verstandiger dan losse onderzoekjes per woning.

Bergingen, schuren en garageboxen

Er staan in de woonplaats ruim 3.200 bijgebouwen zonder eigen adres van voor het asbestverbod, plus 880 garageboxen en bergingen met een eigen adres. Bij een koopwoning met een schuur kun je vaak zelf aan de slag, als het gaat om hooguit 35 m² geschroefde platen die nog heel zijn. Meld de klus dan wel vooraf via het Omgevingsloket.

Bij een rij garageboxen met één doorlopend dak ligt het lastiger. Wie één box laat saneren, raakt de platen boven de buren. Zoek eerst uit wie eigenaar is van het dak en spreek samen een aanpak af. Eén afspraak voor de hele rij is meestal eenvoudiger en goedkoper dan een klus per box.

Straten uit een andere tijd

Heerenveen is een langgerekte plaats die is ontstaan langs de vaarten waarlangs de turf werd afgevoerd. Langs de Parallelweg stonden rond het begin van de twintigste eeuw kleinere arbeiderswoningen, aan de Compagnonsstraat kwamen in de jaren twintig complexen volkswoningbouw, en in het uitbreidingsplan in het noordoosten rond de K.R. Poststraat staan ruimere woningen voor de middenstand. De Bloemenbuurt werd na de oorlog verder ingevuld.

In zulke oudere straten kan asbest ook in latere aanpassingen zitten: een aanbouw met golfplaten, vernieuwde schoorsteenbeplating, vensterbanken uit een verbouwing van vlak voor het verbod. De gemeente telt 31 rijksmonumenten en 187 gemeentelijke monumenten. Staat je huis op die lijst, vraag dan bij de gemeente na of voor het vervangen van een dak ook een omgevingsvergunning nodig is. Die komt los van de asbestmelding.

De wijken uit de jaren zeventig en tachtig

De Greiden is de grootste woonwijk, vooral gebouwd in de jaren zeventig, met tussenwoningen als meest voorkomend type. Ruim de helft van de woningen is koop. Er liggen 16 verdachte daken bij ruim 3.400 woningen, een klein aantal per woning. Toch loont het om te letten op bergingen en schuren, want die zijn niet altijd van hetzelfde bouwjaar als het huis.

Nijehaske stamt vooral uit de jaren tachtig. Asbest werd toen nog toegepast, maar steeds minder, en na het begin van de jaren tachtig werd losgebonden brandwerend board vrijwel niet meer gebruikt. Asbestcement in vensterbanken, gevelbeplating en rookkanalen bleef nog tot het verbod voorkomen. De Heide, Skoatterwald en Het Meer zijn nieuwer; wel telt Het Meer 30 verdachte daken bij 184 woningen, een opvallend hoog aantal per woning. Daar loont een snelle controle op het bouwjaar van de bijgebouwen.

Bedrijfshallen, scholen en zorg

Naast woningen staan er ruim 500 utiliteitspanden van voor het verbod: bijna 150 bedrijfshallen en werkplaatsen, ruim 120 kantoren, 27 zorggebouwen, 17 sportgebouwen en 13 scholen. Voor een eigenaar of beheerder betekent dat: bij verkoop, verhuur of verbouwing vraagt iemand al snel om een inventarisatierapport. Medewerkers mogen bovendien niet zomaar in verdacht materiaal werken. Laat de onderhoudsploeg pas beginnen als het rapport er is.

Storm, isolatie en zonnepanelen

Daken in een open landschap vangen veel wind. In Friesland gold de afgelopen vijf jaar ruim twintig keer een weerwaarschuwing code oranje of rood. Waait er een stuk golfplaat van een schuur, dan kan het gebroken materiaal in de tuin of bij de buren belanden. Blijf er vanaf, houd kinderen en huisdieren weg en bel een gecertificeerd bedrijf. Brokstukken van asbestcement die op de grond liggen, vragen om opruimen volgens de regels.

Op bijna vier op de tien woningen liggen zonnepanelen. Op een asbestdak kan dat niet zonder meer, want de bevestiging vraagt gaten in de platen. Sanering en nieuw dak gaan daarom vaak samen, met de panelen erachteraan. Wil je een zolder isoleren, kijk dan eerst naar het dakbeschot en de platen tussen de balken. Ruim een derde van de woningen is gebouwd tussen de jaren twintig en halverwege de jaren zeventig, toen spouwmuren nog niet geïsoleerd werden. Bij een isolatieklus in zo'n huis kom je dus sneller in oud materiaal terecht dan je denkt.

De gemeente heeft een eigen subsidieregeling voor isolatie van woningen met een laag energielabel, en het Duurzaam Bouwloket geeft uitleg over de voorwaarden. Het geld is bedoeld voor isolatiemaatregelen en niet voor het saneren van asbest.

Toezicht, milieustraat en container

De melding van het werk loopt via het Omgevingsloket. De Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing is de omgevingsdienst die op asbestwerk toeziet. Zie je dat platen worden gebroken of dat asbest bij het gewone afval belandt, dan kun je dat melden bij de gemeente of de omgevingsdienst.

Voor wie zelf klein werk doet, is er de milieustraat. Asbest inleveren is gratis tot hooguit 35 m², verpakt volgens de voorschriften en met een melding vooraf bij de gemeente. Een saneringsbedrijf voert het materiaal zelf af, dat zit in de offerte. Staat er een container of steiger op gemeentegrond, dan hoort daar een vergunning voor tijdelijk gebruik bij, die je minstens vijf werkdagen vooraf aanvraagt. De container mag nooit op de stoep staan.

Rekenvoorbeeld: een schuurdak van 24 m²

Een schuur met 24 m² golfplaten, nog zonder rapport: volgens de richtprijzen kost inventariseren en verwijderen samen vanaf € 2.300, waarvan het onderzoek vanaf € 300. Vul de maten van jouw schuur in bij de rekentool voor een eerste indruk van de prijs.