Asbest verwijderen in Doetinchem

Veel schuren in een Achterhoekse stad

Doetinchem ligt langs de Oude IJssel, is de grootste stad van de Achterhoek en ligt op de overgang van laagterras naar rivierdal. In de woonplaats staan bijna 22.000 woningen, ruim twee derde van voor het verbod. Van de ruim 1.500 asbestverdachte daken liggen er ruim 1.290 op een schuur of garage bij een woning, ongeveer vier van de vijf. Per duizend woningen zijn dat er ongeveer zeventig, en dat is boven het gemiddelde van andere plaatsen.

Daarnaast staan er ruim 7.800 losse bijgebouwen zonder eigen adres van voor het verbod, en ruim 800 garageboxen en bergingen die wel een eigen adres hebben. Het asbestverdachte dakoppervlak telt in totaal ruim 145.000 m². Dat is gemiddeld bijna 100 m² per dak, dus meer dan een tuinschuurtje. Een deel valt onder de regeling voor particulieren, een groot deel niet.

Het gaat vooral om grondgebonden woningen: ongeveer drie op de vier woningen is een eengezinshuis, en bij een op de zes staat het huis vrij op de kavel. Een mediane kavel meet ruim 220 m², ruimte genoeg voor een schuur, een garage of een tuinhuis. Bijna een derde van de woningen komt uit de jaren zestig en zeventig, de periode waarin asbestcement veel werd gebruikt. Bij een aanbouw of dakkapel uit die tijd kan het materiaal dus ook in de gevel of onder de dakrand zitten, en niet alleen in het bijgebouw.

Overstegen en de jaren zestig en zeventig

Overstegen is de eerste grote uitbreiding na de oorlog, aangelegd als antwoord op de woningnood. In Overstegen-west staan laagbouwrijen langs rechte straten die haaks op elkaar staan. Alle ruim 1.100 woningen in de buurt komen uit de jaren zestig en zeventig, en er liggen 236 asbestverdachte daken, de meeste van de hele plaats. Dat is ongeveer een op de vijf woningen.

De buurt is voor 72 procent huur. In Overstegen-oost, waar de grootste groep panden uit de jaren zeventig komt en appartementen het meest voorkomen, is dat bijna drie kwart. Bewoners kunnen vooral zien en melden. Beslissen over een sanering van een gezamenlijk dak of een rij bergingen doet de verhuurder of de corporatie, die al een rapport kan hebben liggen. Zijn er in een rij verschillende eigenaren, dan helpt het als één partij de regie neemt.

IJkenberg, De Hoop en de oudere buurten

De IJkenberg is een van de oudste aaneengesloten uitbreidingen buiten het centrum. Het gebied rond de Celebesstraat en het Javaplein, de Indische buurt, was er al in de eerste helft van de vorige eeuw bebouwd, en de straten tussen de Nieuweweg en de Rozengaardseweg zijn tussen de jaren dertig en de jaren vijftig gebouwd. De bouwstijl van de Indische buurt is geïnspireerd op de Amsterdamse School. De buurt telt 180 verdachte daken bij ruim 1.000 woningen, waarvan ruim de helft uit de jaren zestig en zeventig komt. Vier op de vijf woningen is huur.

In De Hoop-zuid liggen 165 verdachte daken bij maar 334 woningen. Bijna alle woningen daar zijn ouder dan het verbod, en slechts een op de twintig komt uit de jaren zestig en zeventig. In De Hoop staan veel woningen van voor de oorlog, en pas in de jaren zeventig begon de bouw van de rest. Ouder en jonger staan er dus door elkaar. Een bijgebouw van een oud huis kan heel goed een dak van golfplaten hebben uit de tijd dat asbestcement gewoon werd toegepast.

Na het bombardement: het centrum en de monumenten

Het centrum werd in de laatste maanden van de oorlog grotendeels vernietigd door een geallieerd bombardement. De wederopbouw volgde het oorspronkelijke, vrij brede stratenpatroon. Het gevolg is dat de bouwperioden in het Stadscentrum uiteenlopen: de grootste groep panden komt uit de periode van halverwege de jaren twintig tot en met de jaren veertig, en dat is ruim een derde van het totaal. Het zijn vooral appartementen, en ruim drie kwart van de ruim 650 woningen is huur.

De gemeente heeft 26 rijksmonumenten, 83 gemeentelijke monumenten en drie molens. Karakteristiek zijn de woonhuizen uit de jaren twintig en dertig met erkers en balkons in Amsterdamse Schoolstijl, en de villa's uit de laatste decennia van de negentiende eeuw. Voor gemeentelijke monumenten en molens is er een subsidieverordening. Stem een sanering in zo'n pand af met de gemeente voordat je aan gevel of dak iets verandert.

Slangenburg, IJzevoorde en het buitengebied

Ruim de helft van de woonplaats is landbouwgrond, en dat is terug te zien in de cijfers. Buurten in het buitengebied hebben weinig woningen en veel verdachte daken: Slangenburg 91 daken bij 120 woningen, IJzevoorde 56 bij 118, Groot Hagen 39 bij 94 en de Polmanlaan 35 bij 53. Dat zijn andere verhoudingen dan in een straat met rijtjeshuizen. Daar horen vaak grotere gebouwen bij, zoals stallen en schuren bij een boerderij.

Voor agrarische bedrijfsgebouwen geldt de 35 m²-regel niet. Een asbestdak op een stal of loods wordt na een inventarisatie door een gecertificeerd bedrijf verwijderd en per vierkante meter geprijsd. Wil de eigenaar een verouderd gebouw slopen of vervangen, laat dan het hele gebouw bekijken en niet alleen het dak. Dan kan een saneerder alles in één werkgang meenemen.

De Bezelhorst, De Huet en de wijken uit de jaren tachtig

De Bezelhorst is aangelegd vanaf de jaren zeventig en in de jaren negentig voltooid. Er liggen 81 verdachte daken bij 817 woningen, en ruim negen op de tien woningen komen uit de jaren zestig en zeventig. De Huet is voor het grootste deel gebouwd in fasen tussen halverwege de jaren zeventig en halverwege de jaren negentig. In fase 5 komt de grootste groep panden uit de jaren tachtig (862) en is zeven op de tien koop. In fase 1 en 3 is het ongeveer half-half.

In Schöneveld-noord liggen 50 verdachte daken bij 687 woningen, in Oosseld en Vijverberg-zuidwest 47 bij bijna 1.200 woningen, en in De Happert bij de Leerinkstraat 39 bij ruim 560 woningen. De Hoop-noord telt er 37, en daar komt ruim de helft van de woningen uit de jaren zestig en zeventig.

Schöneveld is begin jaren vijftig begonnen met laagbouw voor gezinnen dicht bij het centrum. Oosseld is een naoorlogse wijk met laag- en middelhoogbouw. In verouderde delen is een renovatie gestart. Dichteren en Wijnbergen - Het Westen zijn nieuwbouwwijken, waar bij een verbouwing in de regel geen inventarisatie nodig is.

Bedrijven, kantoren en scholen

Er staan 730 utiliteitspanden van voor het verbod: 260 bedrijfshallen en werkplaatsen, 137 kantoren, 36 zorggebouwen, 31 scholen en 31 sportgebouwen. Voor bedrijfspanden geldt de regeling voor particulieren niet. Wie een pand van voor het verbod wil slopen, laat in de regel eerst inventariseren; de sanering voert een gecertificeerd bedrijf uit. Bij verkoop of een nieuwe huurder wordt vaak naar het rapport gevraagd.

Storm, isolatie en zonnepanelen

Code oranje of rood werd in Gelderland de afgelopen vijf jaar vijfentwintig keer afgegeven. Bij Hupsel, een kilometer of zesentwintig weg, is ooit een windstoot van bijna 119 kilometer per uur gemeten. Platen op een open stal of loods vangen veel wind. Liggen er gebroken stukken in een weiland of op het erf, laat ze dan liggen. Houd vee, kinderen en huisdieren op afstand, spuit de stukken nat en meld de schade bij je verzekeraar. Voor het opruimen is een gecertificeerd bedrijf nodig.

Bij 44 procent van de woningen liggen al zonnepanelen, maar een asbestdak blokkeert dat: de sanering gaat voor de panelen. Ruim een derde van de woningen stamt uit de periode van niet-geïsoleerde spouwmuren, en er is een Achterhoekse isolatiesubsidie. Die is bedoeld voor isolatie en niet voor het weghalen van asbest.

Toezicht, milieustraat en container

De Omgevingsdienst Achterhoek ziet toe op asbestverwijdering. Zie je platen breken of belandt asbest in het gewone afval, dan laat je dat de gemeente of de omgevingsdienst weten.

Heb je zelf een klein dak weggehaald, dan breng je het naar de milieustraat, dubbel en luchtdicht verpakt. Bij een sanering door een bedrijf regelt dat bedrijf de afvoer. Hoeveel ruimte een container op straat mag innemen en hoe lang hij er mag staan, vraag je na bij de gemeente. Het bedrijf zet hem neer, maar hij staat op jouw adres.

Rekenvoorbeeld: een schuur van 65 vierkante meter

Een schuur van vijf bij dertien meter bij een boerderijwoning heeft een dak van ongeveer 65 m². Boven de 50 m² wordt per vierkante meter gerekend, met een ondergrens. Zonder rapport kost onderzoek plus verwijdering dan volgens de richtprijzen vanaf € 2.500 en tot € 3.950. Dat is bijna het dubbele van wat je zelf mag weghalen. Pas de maten aan in de rekentool voor jouw situatie.