Asbest verwijderen in Ulft

Veel schuurtjes, weinig flats

Ulft is een langgerekt dorp langs de Oude IJssel dat is gegroeid uit drie buurtschappen. Ruim vier op de vijf woningen is een eengezinswoning en bijna acht op de tien huizen zijn van voor het asbestverbod. Bij asbest gaat het hier dus zelden om een groot gebouw. Het gaat om de platen op een schuur, een berging of een garage, en om materiaal in een huis uit de jaren zestig of zeventig.

Ruim 340 daken kunnen asbest bevatten, bij bijna 4.700 woningen. Ongeveer 275 liggen op een schuur of garage bij een woning, samen bijna 31.000 m² dakoppervlak. Naast de schuren zijn er ruim 1.600 bijgebouwen van vóór het verbod die geen eigen adres hebben, en ruim 120 garageboxen of bergingen mét eigen adres. Wie een bijgebouw heeft staan, zit dus in goed gezelschap.

Wat de bouwperiode zegt

De grootste groep panden in het dorp komt uit de jaren vijftig en zestig, zo'n 1.300 stuks. Daarnaast bestaat ruim een derde van de woningen uit huizen die in de piekjaren voor asbest zijn gebouwd, dus uit de jaren zestig en zeventig. In die tijd werd asbestcement veel gebruikt voor golfplaten, gevelbeplating, dakbeschot, vensterbanken en rookkanalen. Ook harde vinyltegels en vinylzeil in keuken of toilet kunnen het bevatten.

Een huis dat later is gebouwd, is daarmee nog niet vrij van asbest. Ruim een derde van de woningen komt uit de jaren tussen halverwege de jaren zeventig en halverwege de jaren negentig en daarin kan nog asbestcement zitten, vooral in golfplaten en gevelplaten. Het verbod kwam pas aan het eind van die periode. De buitenkant van het materiaal verraadt niets. Alleen een monster geeft zekerheid.

Schuurtjes in de voortuin

De woongebieden die in de jaren vijftig en zestig ontstonden, hebben volgens het bestemmingsplan voor het noordwesten van het dorp een kenmerkend patroon. Er staan schuurtjes in de voortuin, er zijn veel doodlopende straten met parkeervakken en speelplekken, en de achterkant van de woningen kijkt vaak naar de hoofdstraten. Dat verklaart waarom zoveel verdachte daken niet op het huis liggen maar daarnaast.

In de Vogelbuurt, een groot aaneengesloten gebied met twee soorten rijtjeswoningen, staan veel huizen tegen elkaar. Staan de schuurtjes in een rij en zijn ze van hetzelfde model, dan ligt het voor de hand om samen een prijs te vragen. Een saneerder kan dan meerdere adressen achter elkaar doen.

Per buurt: Centrum en Oost, Noord en West

Centrum en Oost heeft de meeste verdachte daken: 119 bij ruim 1.600 woningen. Bijna zeven op de tien woningen daar zijn van voor het verbod en meer dan een derde is een meergezinswoning, vooral appartementen. Bijna de helft is huur. Zit het asbest in een gemeenschappelijk deel, dan beslist de eigenaar van het gebouw mee.

Noord heeft 113 verdachte daken bij nog geen 700 woningen, veel voor zo'n kleine buurt. Ongeveer vijf van de zes woningen is van voor het verbod, en twee-onder-een-kapwoningen komen er het vaakst voor. Driekwart is koop. Dat maakt de beslissing eenvoudig: de eigenaar bepaalt, en twee buren onder één kap kunnen samen een prijs vragen.

West is de grootste buurt, met 86 verdachte daken bij ruim 2.200 woningen. Daar zijn de huizen vooral in de jaren zeventig gebouwd, en tussenwoningen komen het meest voor. Ruim de helft van de woningen is uit de jaren zestig of zeventig. De kans op asbestcement in vensterbanken en plaatwerk is dus groot, ook als het dak zelf schoon is.

Arbeiderswoningen en de oude kern

Aan de Dr. Ariënsstraat staan arbeiderswoningen uit de periode van begin vorige eeuw tot de jaren dertig, en rond de Zandberg ligt een arbeiderswijkje uit de jaren dertig met kleinere landarbeiderswoningen langs de Veldstraat. Zulke huizen zijn in de loop der tijd vaak aangepast. Het oorspronkelijke huis bevat zelden asbest, maar een aanbouw, een schuurtje, een kachelpijp of een nieuwe vloer uit de jaren zestig of zeventig wel.

Langs de doorgaande weg staan herenhuizen en villa's, met enkele aan de Bongersstraat en Oversluis. Bij zo'n pand staan garage en tuinhuis vaak los van de hoofdbouw en zijn ze op een ander moment gebouwd. Laat daarom elk onderdeel apart beoordelen en ga niet uit van het bouwjaar van het hoofdgebouw.

Huur, corporatie en gedeelde daken

Ongeveer vier op de tien woningen is huur en bijna een derde is van een woningcorporatie. Zit er asbest in een huurwoning, dan ligt de zorg voor onderzoek en verwijdering bij de verhuurder. Meld wat je ziet, zoals een gebroken plaat in de berging, en blijf er zelf vanaf. Wil je als huurder iets veranderen, bijvoorbeeld een andere vloer, dan hoort de verhuurder eerst te weten of er asbest ligt.

Bij rijen bergingen of garageboxen met één doorlopend dak ligt de zaak ingewikkelder. Wie een stuk laat saneren, raakt de platen van de buren. Zoek eerst uit wie eigenaar is van het dak en of er een beheerder is die voor de hele rij kan optreden.

Industrie, werkplaatsen en kantoren

Ulft is groot geworden door de ijzerindustrie. Rond de vorige eeuwwisseling werkten ruim vijfhonderd mensen in de metaalnijverheid, met een grote ijzergieterij, een emailleerinrichting en een tweede gieterij. De meeste gebouwen van die fabriek zijn van rond die tijd en het oude complex is nu een cultureel centrum. Nu staan er bijna 130 utiliteitspanden van voor het verbod, waaronder ruim vijftig bedrijfshallen en werkplaatsen, bijna dertig kantoren, zeven zorggebouwen en drie scholen.

De particuliere regeling is op die panden niet van toepassing. Ook een klein dak van een werkplaats laat je door een gecertificeerd bedrijf doen, na een inventarisatie. Wie een bedrijfspand huurt, vraagt de verhuurder om het inventarisatierapport. Dat voorkomt dat een monteur in een plaat boort die asbest blijkt te bevatten.

Etten, Varsselder en het buitengebied

Buiten het dorp liggen Etten en Varsselder en Veldhunten, met vooral vrijstaande woningen uit de jaren vijftig en zestig. Bijna negen op de tien huizen in Varsselder en Veldhunten is koop. Vrijstaande huizen hebben vaker een flinke schuur of garage, en dus vaker een dak dat groter is dan 35 m². Boven die grens mag je het werk niet zelf doen.

Bijna drie tiende van het grondgebied is landbouwgrond. In het verspreide buitengebied liggen 24 verdachte daken bij ruim 150 woningen. De woningen daar zijn vaak nieuw, maar de bijgebouwen en erfschuren bij een oud erf niet. Is een gebouw agrarisch, dan geldt de regeling voor particulieren ook niet, ongeacht hoe klein het dak is.

Storm, zonnepanelen en isoleren

In Gelderland gold de afgelopen vijf jaar vijfentwintig keer een weerwaarschuwing code oranje of rood. Bij het meetstation Hupsel, zo'n 27 kilometer van het dorp, is ooit een windstoot van bijna 119 kilometer per uur gemeten. Waait een golfplaat van een schuur en breekt hij bij het neerkomen, veeg of stofzuig de stukken dan niet op. Houd kinderen en dieren weg, maak het materiaal nat en bel je verzekeraar. Opruimen doet een gecertificeerd bedrijf.

Ongeveer de helft van de woningen heeft zonnepanelen. Op de schuur of garage kan dat niet zolang er asbestplaten op liggen, omdat voor de bevestiging gaten nodig zijn. Laat dus eerst het dak vervangen. Wie een zolder uit de jaren zestig of zeventig van binnen wil isoleren, controleert eerst of het dakbeschot geen asbest bevat. Voor isolatie bestaan regelingen in de regio, maar die zijn bedoeld voor de isolatie zelf en dekken geen asbestverwijdering.

Melden, toezicht en afvoer

De melding doe je via het Omgevingsloket: een sloopmelding uiterlijk een week vooraf, een startmelding twee dagen vooraf en een eindmelding de eerste werkdag na afloop. Als een bedrijf het werk doet, geldt na de sloopmelding in de regel een wachttijd van vier weken. Het toezicht is in handen van de Omgevingsdienst Achterhoek.

Een saneerder neemt de afvoer van het asbest mee in de offerte. Wie het zelf doet, moet bij de gemeente navragen waar en hoe het materiaal kan worden ingeleverd. Staat er een container of steiger op straat, vraag dan na of een vergunning nodig is. Een goed bedrijf regelt dat, maar het gaat om jouw adres.

Rekenvoorbeeld: een garage van drie bij zes meter

Drie bij zes meter geeft een garagedak van 18 m². Volgens de richtprijzen kost het weghalen van zulke golfplaten ongeveer tweeduizend euro. Is er nog geen rapport, dan komt er een inventarisatie bij en kom je uit op vanaf € 2.200 en hooguit € 2.800. Ligt het dak aan dat van de buren vast, dan kun je het samen laten doen. Met je eigen maten geeft de rekentool een betere schatting.