Asbest verwijderen in Best

Ruim dertienhonderd verdachte daken, bijna allemaal bijgebouwen

In de woonplaats liggen 1.364 daken waarop asbest kan zitten, volgens de gegevens. Daarvan zijn er 1.194 van een schuur of garage die bij een woning hoort, ongeveer negen op de tien. Per duizend woningen zijn dat er bijna honderd, waarmee Best bij de 333 vergeleken plaatsen boven het gemiddelde zit. Het verdachte dakoppervlak telt ruim 120.000 m².

Of er echt asbest op ligt, kun je van buiten niet zien: asbestcement lijkt sterk op het vezelcement van later, en alleen een laboratoriumuitslag geeft zekerheid. Zo'n zes op de tien woningen is van voor het verbod. Daar komen bijna 5.000 bijgebouwen van die tijd zonder eigen adres bij, plus meer dan 550 garageboxen en bergingen met een eigen adres. Wie een schuur wil vervangen of een zolder wil verbouwen, laat dus eerst kijken.

Naastenbest, Wilhelminadorp en Hoge Akker

De meeste verdachte daken liggen in Naastenbest: 477 daken bij ruim 1.700 woningen. De grootste groep panden komt uit de jaren vijftig en zestig, met vooral tussenwoningen, en ruim acht op de tien woningen is van voor het verbod. Bijna acht op de tien woningen komt uit de jaren zestig en zeventig, de jaren waarin asbest het meest werd verwerkt. Koop is er met iets meer dan de helft in de meerderheid.

Wilhelminadorp is een naoorlogse uitbreiding op vroeger akkergebied, met planmatige verkaveling en strokenbebouwing. Daar liggen 105 verdachte daken bij ruim 1.600 woningen, en de grootste groep panden komt ook uit de jaren vijftig en zestig. In Hoge Akker liggen er 47 bij ongeveer 870 woningen, en daar is bijna alles van voor het verbod en komt negen op de tien woningen uit de jaren zestig en zeventig. Wie in zulke straten een rij gelijke bergingen heeft, kan de buren vragen of zij ook iets willen laten doen.

Salderes, Kantonnier en de wijken uit de jaren zeventig en tachtig

Salderes heeft 194 verdachte daken bij ruim 1.400 woningen. De wijk is vooral uit de jaren tachtig, met tussenwoningen als meest voorkomend type, en ruim acht op de tien woningen is koop. Dat de wijk later is gebouwd, wil niet zeggen dat er geen asbest ligt. Asbest werd tot het verbod nog gebruikt, al in de jaren tachtig steeds minder, vooral in asbestcement zoals golfplaten, gevelbeplating en dakbeschot, en harde vinyltegels tot ongeveer het midden van dat decennium.

Kantonnier telt 110 verdachte daken bij ruim 550 woningen. Bijna alle woningen daar zijn van voor het verbod, maar nauwelijks een woning komt uit de jaren zestig en zeventig. In Speelheide, een wijk uit de jaren zeventig met vrijwel alleen koopwoningen, liggen er 37, en in De Leeuwerik, ook uit de jaren zeventig, 56. Het centrum heeft er maar 15.

Schuren, garageboxen en bergingen

Een grondgebonden woning heeft in het midden een kavel van ongeveer 230 m² en een dak van ongeveer 96 m². De berging of schuur erachter is een stuk kleiner, en daarmee ligt ze vaak onder de grens van 35 m² die een particulier zelf mag aanpakken. Die grens geldt voor het totaal: een deel zelf slopen en de rest laten doen kan niet.

Een rij garageboxen heeft vaak één doorlopend dak met verschillende eigenaren, zoals bewoners, een belegger of een corporatie. Wie één box saneert, raakt de platen boven de box ernaast. Overleg daarom eerst met de andere eigenaren of met een beheerder die voor de hele rij kan spreken.

Boor, zaag of breek niet in de platen en spuit het mos niet weg met een hogedrukspuit. Daarmee komen vezels vrij die in de tuinen eromheen belanden.

Het buitengebied en de buurtschappen

Het buitengebied heeft 218 verdachte daken bij maar 431 woningen. Verhoudingsgewijs is dat veel meer dan in de wijken, en dat past bij erven met losse stallen, schuren en loodsen. Ruim vier op de tien van de woonplaats is landbouwgrond. Aarle en De Vleut zijn beschermd gemeentelijk dorpsgezicht: Aarle is een akkerontginning met een kapel op een driehoekig plein en De Vleut een lint langs de Sint Oedenrodeseweg.

Er staan kortgevelboerderijen uit de zeventiende en achttiende eeuw en langgevelboerderijen uit de negentiende en twintigste eeuw. Na de oorlog zijn nieuwe boerderijen gebouwd ter vervanging van vernielde voorgangers. De Armenhoef is een monumentale boerderij waarvan het houten frame van de stal uit de dertiende eeuw stamt. Een landbouwbedrijf kan niet terugvallen op de particulierenregeling, ook niet voor een klein dak: na een inventarisatie voert een gecertificeerd bedrijf de sanering uit. Staan er op het erf meer gebouwen, laat ze dan samen onderzoeken.

Batadorp, monumenten en beschermd gezicht

Batadorp is gebouwd door de schoenenfabrikant Bata, op de plek waar twee kanalen samenkomen. Bata bouwde er 130 woningen, met gebogen straten, alleenstaande woningen of blokjes van twee, redelijk grote tuinen en platte daken. De oorspronkelijke bebouwing is nu industrieel erfgoed en de buurt is beschermd gezicht. In de buurt zelf liggen 11 verdachte daken bij ongeveer 210 woningen, en alle woningen zijn er van voor het verbod.

De gemeente telt 25 rijksmonumenten en 11 gemeentelijke monumenten, onder meer molen De Volharding en de Armenhoef. Het weghalen van asbest uit een monument mag, maar het nieuwe dak of de nieuwe gevel kan een vergunning vragen. Bespreek dat vooraf met de gemeente.

Huurwoningen, appartementen en bedrijfspanden

Ongeveer een op de vijf woningen is van een woningcorporatie, en bijna drie op de tien is huur. Een huurder die asbest vermoedt, bijvoorbeeld in een gebarsten vensterbank of een plaat op de berging, belt de verhuurder en blijft er zelf van af.

In de woonplaats staan bijna 2.800 adressen met het woningtype appartement, en in het Centrum is het zelfs het meest voorkomende type: 1.002 van de 1.092 woningen. Over de gemeenschappelijke delen gaat de vereniging van eigenaren of de verhuurder, dus vraag daar eerst of er al een inventarisatie is. Verder staan er 380 utiliteitspanden van voor het verbod: 195 bedrijfshallen en werkplaatsen, 61 kantoren, 19 zorggebouwen, 13 sportgebouwen en 9 scholen. Daar geldt de particulierenregeling niet. Een monteur die zonder overzicht gaat boren, kan in asbesthoudend materiaal terechtkomen.

Storm, isolatie en zonnepanelen

Noord-Brabant kreeg de afgelopen vijf jaar tweeëntwintig keer te maken met code oranje of rood. Een storm kan golfplaten van een schuur rukken of ze doen breken als ze vallen. Veeg of stofzuig de brokken in de tuin niet op. Maak ze nat, houd kinderen en huisdieren weg en meld de schade bij je verzekeraar. Voor het opruimen schakel je een gecertificeerd bedrijf in.

Ongeveer de helft van de woningen heeft zonnepanelen, maar niet op platen met asbest, want de bevestiging vraagt gaten. Wil je ze op een schuur of garage, vervang dan eerst het dak. De gemeente heeft een regeling voor isolatie en zonnepanelen; kijk in de voorwaarden of de kosten van het weghalen van asbest meetellen, en vraag het bij twijfel aan het regionale energieloket. Isoleer je een zolder van voor het verbod, dan kan asbesthoudend dakbeschot opduiken. Laat het eerst onderzoeken en saneer vóór je isoleert.

Toezicht, milieustraat en container

Voor de controle op asbestsaneringen is de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant verantwoordelijk. Wie ziet dat platen worden gebroken of dat asbest in een gewone afvalbak belandt, meldt dat bij de gemeente of de omgevingsdienst. De sloopmelding zelf loopt via het Omgevingsloket.

De milieustraat neemt asbest gratis aan, dubbel verpakt in dik plastic folie. Bij een grote klus zorgt het saneringsbedrijf zelf voor afvoer in big bags of een gesloten container. Voor een container op de openbare weg heb je een ontheffing nodig die je ruim vooraf aanvraagt, en hij mag er hooguit een maand staan. Veel bedrijven regelen dat, maar de aanvraag staat op jouw naam.

Rekenvoorbeeld: een garage met werkplaats van zes bij zes meter

Zes bij zes meter geeft een dak van 36 m². Dat is meer dan de 35 m² waaronder een particulier het zelf mag doen, dus een gecertificeerd bedrijf voert de sanering uit. Is er geen rapport, dan hoort er een onderzoek bij; onderzoek en verwijdering samen vallen volgens de richtprijzen tussen € 2.500 en € 3.300. Met de rekentool reken je jouw eigen situatie door. Meer over dat onderzoek staat bij asbestinventarisatie.